Święty Mikołaj - jak i co mówić o nim dzieciom?

Skąd wzięła się legenda o świętym Mikołaju? Pierwowzór tej postaci pochodził z Miry i żył na przełomie III i IV w. naszej ery. Był jedynym dzieckiem bardzo zamożnej pary. Po śmierci rodziców często obdarzał najuboższych różnymi upominkami, tak by oni nie domyślili się, od kogo one pochodzą. Później został wybrany biskupem i nadal dbał o potrzeby swoich wiernych…

W pierwszym okresie życia dziecka, począwszy od narodzin do 6 lat, maluch jeszcze nie potrafi oddzielać fantazji od rzeczywistości - wierzy we wszystko, co przekażą mu rodzice. Dlatego prawdomówność, konsekwencja i rzetelność opiekunów jest w tym czasie dla rozwoju psychicznego dziecka bardzo ważna.  Ich brak w późniejszym wieku może prowadzić do braku poczucia bezpieczeństwa i problemów z prawdomównością. Zgodnie z naukami Marii Montessori nasza rzeczywistość jest tak ciekawa, że nie trzeba jej na siłę ubarwiać, kolory są wśród nas, wystarczy tylko dobrze się rozejrzeć. Żeby w pełni przeżyć święta Bożego Narodzenia, nie trzeba wymyślać kolejnej postaci, która kojarzy się wyłącznie z prezentami. Dzieci są bardzo ciekawe świata, tego co je otacza i chcą poznawać prawdziwe życie, dlatego aby uniknąć późniejszego rozczarowania, można wykorzystać dziecięcą ciekawość do poznawania tradycji z różnych stron świata związanych ze świętami i poznawać wspólnie tę prawdziwą stronę świąt. Święta same w sobie są magicznym i rodzinnym czasem, ze wspaniałymi tradycjami: strojeniem choinki, budowaniem szopki, Wigilią i śpiewania kolęd. Dzieci tak samo cieszą w czasie otwierania prezentów wiedząc, że są one przygotowane przez rodziców i bliskich. Maluchy mogą samodzielnie przygotowywać prezenty dla rodziny i uczą się, że obdarowywanie innych jest równie wspaniałe, jak dostawanie prezentów.  Kiedy nie chcemy „okłamywać” naszych dzieci, możemy im opowiedzieć historię o prawdziwym Mikołaju, który był dobry i rozdawał biednym prezenty. W czasie świąt naśladujemy ten zwyczaj i dajemy sobie prezenty.  Dzięki takiemu ujęciu tematu unikniemy rozczarowania wywołanego „kłamstwem” dotyczącym bajkowego Mikołaja oraz nie stracimy zaufania dzieci.

Z drugiej strony, czy jest coś złego w wierze w św. Mikołaja? Większość dzieci w żłobku, przedszkolu czy szkole wierzy, że św. Mikołaj naprawdę przynosi im prezenty. Czy maluch, który twierdzi inaczej nie będzie odrzucony przez grupę i pozbawiony całej otoczki związanej z wypatrywaniem, wyczekiwaniem bajkowej postaci? Rodzice chcący kultywować tą tradycję, niekoniecznie od razu muszą stracić wiarygodność. Można zasugerować, że Mikołaj to bajkowa postać, taka sama jak np: wróżki, krasnoludki, smerfy. Łatwiej będzie w przyszłości wytłumaczyć maluchowi, że Mikołaja tak naprawdę nie ma, kiedy o to zapyta. Dzieci odczuwają silną potrzebę wierzenia w bajki. Lubią szczęśliwe zakończenia, gdzie zło zawsze zostaje pokonane. Ten magiczny świat sprawia, że maluchy czują się w nim bezpiecznie, mają poczucie sprawiedliwości i rozwijają swoją wyobraźnię. Postać św. Mikołaja właśnie wzbudza zaufanie,  niesie ze sobą dobro i ciepło, dzieci wyczekują go z upragnieniem. Uczy dzielenia się z innymi, że dawanie prezentów jest czymś przyjemnym, że należy być grzecznym i dobrym dla innych.

Pisanie listów do Mikołaja nie tylko rozwija wyobraźnię, słownictwo, ale nam rodzicom pozwala poznać potrzeby i pragnienia dzieci, bo przecież  mówią w nich nie tylko o rzeczach materialnych, ale o często o tym o czym marzą, czego mają za mało.

Podjęcie decyzji o tym czy mówić czy nie należy do indywidualnej oceny rodzica, ponieważ każda droga ma swoje plusy i minusy.