Konsekwencja, czyli dlaczego nie można pozwolić sobie wejść na głowę

Dla przykładu przytoczę krótką anegdotkę:

„Piotruś uderzył swoją młodszą siostrę, mama posadziła go na karnym krzesełku, później długo rozmawiali na temat zachowania chłopca. Skruszony Piotruś przeprosił siostrę, narysował dla niej laurkę, gdyż sam stwierdził, że będzie to dobry sposób na przeprosiny. Stwierdził, że już nigdy nie uderzy siostry, bo za bardzo ją kocha a poza tym to musiało ją strasznie boleć. Niestety, po kilku dniach sytuacja się powtórzyła, traf chciał, że mama stała już w progu gotowa do wyjścia na ważne spotkanie. Zostawiając chłopca z opiekunką zdążyła tylko powiedzieć: Piotrusiu, nie można bić siostrzyczki i wybiegła z mieszkania. Piotrek otrzymał podobny, krótki komunikat od opiekunki, po czym razem z młodszą siostrą zjedli przepyszne ciastka czekoladowe przyniesione przez panią Marysię i wrócili do zabawy.”

Jak zapewne się domyślacie jest to prosty, ale wymowny przykład na brak konsekwencji w wychowaniu. To samo zdarzenie zostało rozstrzygnięte na dwa różne sposoby. W pierwszym przypadku mama postąpiła prawidłowo, w drugim chłopiec nieświadomie został nagrodzony za złe zachowanie. Jest to częsty błąd popełniany przez dorosłych. Nie będąc konsekwentnymi w swoich działaniach pokazujemy dzieciom, że nasze słowa nie mają wartości i stajemy się negatywnym wzorem do naśladowania.

Konsekwentny rodzic to rodzic postępujący według ściśle określonych zasad. Konsekwencja rodzica rzutuje na zachowanie dziecka, które mając świadomość reguł czuje się zobowiązane do ich przestrzegania. Jest to zbiór ściśle określonych norm, zasad, obowiązków, kar, nagród respektowanych przez rodziców i dzieci. Dziecko konsekwentnych rodziców też uczy się konsekwencji, stabilizacji, możności kształtowania swojego zachowania i motywacji do działania.

Ważnym elementem konsekwencji są przemyślane kary. Należy nie tylko umieć rozgraniczyć ich intensywność ale również czuwać nad ich wiarygodnością. Mówiąc np.: "Jeśli nie posprzątasz w pokoju już nigdy nie będziesz oglądać bajki" mijasz się z prawdą, gdyż prędzej czy później Twoje dziecko i tak obejrzy bajkę, a co gorsza, zapewne to Ty zawołasz dziecko do jej obejrzenia, a zachowanie na pewno się nie zmieni. Analogicznie rozpatrz obietnice bez pokrycia w przypadku nagród za dobre zachowanie, np. „Jeśli zjesz obiad zabiorę Cię do wesołego miasteczka”, którego akurat nie ma w Twoim mieście. Konsekwencja to również ważenie słów, kiedy nagradzasz bądź karzesz dziecko, mówiąc: „Jeśli nie przestaniesz pisać po ścianie, zabiorę Ci kredkę” wyjmij kredkę z rąk dziecka, a zauważy ono, że to co mówisz jest spójne z tym, co robisz i najważniejsze, ćwicz cierpliwość choćby wszystkie znaki na niebie wskazywały, że zaraz wybuchniesz lub opadniesz z sił.

Konsekwencja w wychowaniu dziecka pomoże Ci zbudować z nim zdrowe i partnerskie relacje oparte na zrozumieniu, szacunku, zaufaniu i współpracy. Nauczy dziecko odpowiedzialności za własne postępowanie, motywacji do zmiany, uczciwości, stałości w składanych obietnicach i przygotuje je do nawiązywania zdrowych relacji w życiu społecznym.